Het Asbestattest voor de gemene delen (Deadline 2026)
Naast de focus op energie (EPC) is er in Vlaanderen een tweede grote technische verplichting op komst voor appartementsgebouwen: het asbestattest voor de gemene delen. Asbest werd decennialang gebruikt in de bouw vanwege zijn brandwerende en isolerende eigenschappen, maar we weten inmiddels dat de vezels ernstige gezondheidsrisico’s inhouden.
De Vlaamse overheid streeft naar een asbestveilig Vlaanderen tegen 2040. Voor de VME en de zelf-beherende mede-eigenaar betekent dit dat er op korte termijn actie nodig is.
Voor welke gebouwen is het verplicht?
De verplichting geldt voor elk gebouw in Vlaanderen dat vóór 2001 gebouwd is. Gebouwen waarvan de bouwvergunning na 1 januari 2001 werd uitgereikt, worden geacht asbestvrij te zijn en hoeven geen attest te laten opstellen.
De cruciale deadline: 31 december 2026
Hoewel een asbestattest al langer verplicht is bij de verkoop van een individueel appartement, geldt er nu een algemene deadline voor het gebouw als geheel. Uiterlijk op 31 december 2026 moet elke VME (voor gebouwen ouder dan 2001) beschikken over een asbestattest voor de gemeenschappelijke delen.
Dit betekent dat u niet mag wachten tot er iemand een kavel verkoopt; het attest moet er sowieso zijn voor het volledige gebouw.
Wat wordt er precies onderzocht?
Een gecertificeerde asbestdeskundige inspecteert alle onderdelen die door de mede-eigenaars samen beheerd worden. Denk hierbij aan:
- Isolatie rond leidingen: Vaak te vinden in de stookplaats of kelder.
- Dak- en gevelbekleding: Zoals asbestcementen leien of golfplaten.
- Vloerbekleding: Oude vinyltegels of lijmresten.
- Schoorsteenpijpen en bloembakken: Vervaardigd uit asbestcement.
De deskundige maakt een inventaris op en bepaalt of het asbest in goede staat is (veilig) dan wel beschadigd (gevaarlijk en moet verwijderd worden).
De rol van de syndicus
Het is de taak van de syndicus om dit dossier tijdig op te starten. Dit houdt in:
- Offertes opvragen: Bij erkende asbestdeskundigen inventarisatie.
- Toegang verlenen: De deskundige moet toegang krijgen tot alle gemeenschappelijke ruimtes, inclusief het dak, de kruipkelders en de liftkoker.
- Informatie delen: De syndicus moet het attest toevoegen aan het technische dossier van het gebouw en de mede-eigenaars informeren over de resultaten.
Veelgestelde vragen (Q&A)
Moeten we het asbest ook direct verwijderen? Niet noodzakelijk. Het asbestattest is in de eerste plaats een inventaris. Als het asbest in goede staat is en geen direct gevaar vormt, mag het vaak blijven zitten. Enkel asbest dat in slechte staat is of blootligt, zal op korte termijn verwijderd moeten worden.
Wat kost een asbestinventaris voor de gemene delen? De prijs hangt af van de grootte en de complexiteit van het gebouw. De VME draagt deze kosten gezamenlijk. Het is vaak voordeliger om dit collectief te regelen voor het hele gebouw dan wanneer elke eigenaar dit individueel zou proberen te doen.
Is het attest eeuwig geldig? Nee. Een standaard asbestattest heeft een geldigheidsduur van 10 jaar. Indien er echter asbest met een hoog risico wordt aangetroffen, kan de deskundige de geldigheid beperken tot 5 jaar. Na een asbestverwijdering moet er een nieuw attest worden opgesteld om de asbestveilige staat te bewijzen.
Wat als de VME de deadline van eind 2026 mist? Net als bij het EPC GD riskeert de VME bij een controle administratieve boetes. Bovendien zal een notaris bij een verkoop in 2027 blokkeren als het collectieve asbestattest niet aanwezig is, wat de verkoop van individuele appartementen onmogelijk maakt.
Heeft een huurder recht op inzage in het asbestattest? Ja. De eigenaar-verhuurder is verplicht om een kopie van het asbestattest aan de huurder te bezorgen, zodat deze op de hoogte is van de veiligheidssituatie in de gemeenschappelijke delen van het gebouw.